Stel je voor: een middeleeuws stadje hoog op een heuvel in Toscane, omringd door glooiende heuvels, cipressen en oneindige vergezichten. De straten zijn geplaveid met eeuwenoude stenen, de muren ademen geschiedenis en in de werkplaatsen hoor je nog steeds de hamers van ambachtslieden. Welkom in Volterra, een plek die veel toeristen overslaan ten gunste van Florence of Siena, maar die juist daarom zo bijzonder blijft.
Wij zijn zelf al een aantal keer in deze prachtige stad geweest, en niet voor niets. Volterra heeft namelijk een heerlijke, ontspannen vibe die je meteen voelt zodra je door de oude poorten wandelt. Zelfs op de heetste Toscaanse zomerdagen blijft het er redelijk koel, dankzij de hogere ligging en de frisse wind die er vaak waait.
Een stad met duizenden jaren geschiedenis
Volterra (Etruskisch: Velathri) behoort tot de oudste continu bewoonde steden van Italië. Al in de 8e eeuw voor Christus vestigden de Etrusken zich hier. Het was een van de twaalf belangrijkste steden van de Etruskische confederatie, een machtig handels- en cultuurcentrum.
Later kwamen de Romeinen, die een indrukwekkend theater bouwden (1e eeuw v.Chr.), en in de middeleeuwen groeide Volterra uit tot een onafhankelijke stadstaat tot Florence de macht overnam. Die gelaagdheid zie je overal: Etruskische muren, Romeinse ruïnes en middeleeuwse torens en paleizen naast elkaar.
Must-see highlights:
– Porta all’Arco: Deze imposante Etruskische poort uit de 4e-3e eeuw v.Chr. is een van de best bewaarde voorbeelden van Etruskische architectuur. De poort is gebouwd met verschillende soorten steen en wordt bekroond door drie mysterieuze koppen (mogelijk goden of beschermers van de stad). Na bijna 2.400 jaar staat hij er nog steeds indrukwekkend bij — een echte must-see als je de stad binnenkomt.
– Guarnacci Etruskisch Museum: Een van de belangrijkste Etruskische collecties ter wereld. Hier bewonder je honderden albasten funeraire urnen, prachtige sculpturen en absolute topstukken zoals de slanke bronzen “Ombra della Sera” (Schaduw van de Avond) en de beroemde Urna degli Sposi. Een must voor iedereen die meer wil weten over de Etruskische beschaving.
– Romeins Theater en Badhuis (Teatro Romano): Net buiten de middeleeuwse muren, in de Vallebuona, ligt dit prachtig bewaarde Romeinse theater. Het werd eind 1e eeuw v.Chr. gebouwd in de Augusteïsche periode en bood plaats aan zo’n 3.500 toeschouwers. Je ziet nog duidelijk de cavea (zitplaatsen) met 19 rijen, de halfronde orchestra en delen van de twee verdiepingen hoge toneelgevel met zuilen.
Na het theater bouwden de Romeinen op dezelfde plek thermale baden, waarvan de resten nog zichtbaar zijn. Het complex is gratis te bekijken vanaf boven, maar je kunt ook naar beneden wandelen tussen de ruïnes. Vooral in de late namiddag, als het licht mooi valt, is dit een magische plek.
– Piazza dei Priori: Het middeleeuwse hart van Volterra met het imposante Palazzo dei Priori (het stadhuis) dat al sinds de 13e eeuw domineert. Rondom de piazza vind je prachtige historische gebouwen en een fijne sfeer — ideaal om even te zitten met een koffie of gelato.
De stad van albast (Alabastro)
Wat Volterra écht uniek maakt, is zijn eeuwenoude traditie met albast. De Etrusken ontdekten de rijke aders in de omgeving en gebruikten de zachte, doorschijnende steen vooral voor funeraire objecten. Vandaag de dag vind je nog volop ateliers waar ambachtslieden met de hand prachtige lampen, vazen, sculpturen en sieraden maken.
Bezoek het Ecomuseum van Albast (in de Toren Minucci) voor een overzicht van technieken, geschiedenis en hedendaagse werken. Of ga een atelier binnen zoals Rossi Alabastri – vaak mag je zelfs kijken hoe ze werken. Het is een levende traditie die de economie en identiteit van de stad al meer dan 2000 jaar vormgeeft.
Praktische tips voor je bezoek
– Beste periode: Lente (april-juni) of herfst (september-oktober) voor milde temperaturen en minder drukte. In de zomer is het dankzij de hoogte en wind prima uit te houden.
– Parkeren: Met de auto kun je gemakkelijk parkeren in of nabij het centrum – er zijn meerdere goed bereikbare parkeerplaatsen.
Met de camper kun je naast het centrum terecht op P4N #8492 (€15 per 24 uur). Onze favoriet is de gratis plek P4N #19571, al moet je daar wel een stukje lopen.
– Verblijf met de camper: Net buiten Volterra ligt de prachtige agriturismo Azienda Agricola Terre di Pepi. Hier kun je bij een wijnboer overnachten met je camper en meteen een wijnproeverij doen. Vanuit je camper heb je een adembenemend uitzicht over de Toscaanse heuvels met Volterra op de achtergrond. Reserveren wordt sterk aangeraden.
– Eten & drinken: Probeer lokale specialiteiten zoals wild, truffels, pecorino en Chianti Colli Pisani. Er zijn genoeg gezellige trattoria’s in de hoofdstraten.
Volterra is geen stad voor wie alleen maar selfies wil maken bij de bekende highlights. Het is een plek om langzaam door te wandelen, de ambachtslieden aan het werk te zien, een museum te bezoeken en ’s avonds te genieten van de zonsondergang over de Toscaanse heuvels.
Wie op zoek is naar het authentieke Toscane zonder de massa’s van San Gimignano of Monteriggioni, heeft in Volterra een echte schat gevonden.
Buon viaggio!